Document Type : Research Paper


Professor, Department of Political Science, University of Tehran, Iran


The Saudi strategic literature in dealing with Iran has been accompanied by signs of threats and crisis exacerbated in 2015. The signs of such literature can be found in the practical politics exercised by Saudi Arabia in Bahrain, Yemen, Syria, Iraq and Lebanon. In fact, the aggravated crisis makes the imposition of security threats inevitable. The participation of the Arab League states, especially Egypt and the United Arab Emirates in Saudi Arabia and Turkey's regional policies has expanded the regional crisis. Regional security management in Saudi-Iranian relations is possible only on the basis of regional balance policy. The historical roots of such crisis in Saudi-Iranian security relations resurfaced in 2006. Setting out during post-Cold War years, the Shiite managed to establish their position in populations where they made up the majority. It faced more hostility in 2003, which was later intensified in 2006 by Hezbollah resistance against Zionist regime. In these circumstances, the Islamic resistance was organized to encounter the regional conservatism, the US intervention and Zionist regime supremacy. The outcome of such a trend can be seen in how the Sharm el-Sheikh Conference was held in November 2006 against Iran. Attended by Saudi Arabia, Egypt, Jordan, United Arabic Emirates and the US, the conference was meant to deal with the Islamic extremist identity. Finally, it set the ground for expansion of identity crisis throughout the Middle East. In principal, the creation of crisis is counted as part of the Saudi security policy in striking a balance against Iran.


الف) فارسی
-       اسنایدر، گریک (1384). امنیت و استراتژی معاصر، ترجمۀ حسین محمدی نجم، تهران: دانشکدۀ فرماندهی و ستاد سپاه پاسداران انقلاب اسلامی.
-       بریچر، مایکل و جاناتان، ویلکنفلد (1382). بحران، تعارض و بی­ثباتی، ترجمۀ علی صبحدل، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
-       بریچر، مایکل (1382). بحران در سیاست جهان، ج 1، ترجمۀ فردین قریشی، تهران: انتشارات پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
-       بوزان، باری (1389). «اندیشۀ دولت و امنیت ملی»، مندرج در ریچارد لیتل و مایکل اسمیت: «دیدگاه‌هایی دربارۀ سیاست جهان»، ترجمۀ علی‌رضا طیب، تهران: انتشارات مؤسسۀ علمی و فرهنگی.
-       بوزان، باری و الی ویوور، (1388). قدرت­ها و مناطق، ترجمۀ رحمان قهرمان­پور، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
-       راس، اندرو ال (1384). «تأمین تسلیحات و امنیت ملی»، مندرج در امنیت ملی در جهان سوم، ویراستاری: ادوارد آزر و چونگ این مون، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
-       رشید، مضاوی، (1393). عربستان سعودی و جریان‌های اسلامی جدید، ترجمۀ رضا نجف‌زاده، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
-       روزنا، جیمز (1380). امنیت در جهان آشوب­زده، ترجمۀ علیرضا طیب، تهران: نشر نی.
-       صادقی، حسین و حسن احمدیان (1389). «دگرگونی جایگاه منطقه‌ای یمن: امکانات و چالش‌ها»، فصلنامۀ راهبرد، ش 56 پاییز.
-       فولر، گراهام (1373). قبلۀ عالم؛ ژئوپلیتیک ایران، ترجمۀ عباس مخبر، تهران: نشر مرکز.
-       کلر، مایکل (1385). تولد دوبارۀ ژئوپلیتیک، ترجمۀ فرهاد عطایی و محمدرضا اقارب‌پرست، مندرج در آمریکا و جهان قرن 21، تهران: دانشگاه امام صادق (ع).
-       کمپ، جفری و رابرت هارکاوی (1383). جغرافیای استراتژیک خاورمیانه، ترجمۀ سید مهدی حسینی متین، ج 2، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
-       کوهن، سائول برنارد (1387). ژئوپلتیک نظام جهانی، تهران: مؤسسۀ ابرار معاصر.
-       لیک، دیوید و پاتریک، مورگان، (1381). نظم­های منطقه­ای: امنیت‌سازی در جهانی نوین، ترجمۀ سید جلال دهقانی، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
-       لی‌نور، جی. مارتین (1383). چهرۀ جدید امنیت در خاورمیانه، ترجمۀ قدیر نصری، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
ب) خارجی
- Abdul-Zahra, Qassim and Sinan Salaheddin (2014), “Iraqi forces battle militant uprising in Sunni Cities”, Washington Post, January 2.
- Ahmed Ali (2013), “Al Qaeda in Iraq and the Iraqi Anti- Government Protest Movement”, Washington: Institute for the Study of War.
- Alexander, Cooley and H. Nexon, Daniel (2011), “Bahrain's Base Politics”, http://www. foreignaffairs. com/articles/67700/Alexander-cooley-and-daniel-h-nexon/bahrains-base-politics.
- Altman, Jon (2015), “Yemen’s Misery”, Washington DC: Center for Strategic and International Studies.
- Arango, Tim and Kareem Fahim (2014), “Iraq Again Uses Sunni Tribesmen in Militant War”, New York Times, January 20,
- Arraf, Jane (2014), “Iraq’s Sunni tribal leaders say fight for Fallujah is part of a revolution”, Washington Post, March 12.
- Bahgat, Gawdat (2003) American Oil Diplomacy in the Persian Gulf and the Caspian Sea, university of Florida Press.
- Bearcat, Sultan (2015), “Saudi Arabia War in Yemen; The moral Questions”, Washington DC: Brookings Institution.
- Blaydes, lisa (2011),Elections and Distributive Politics in Mubarak’s egypt. Cambridge University Press.
- Blumi, Isa (2011),Chaos in Yemon: Societal Collapse and the New Authoritarianism. Routledge
- Brumberg, Daniel (2010), “Authoritarian Legacies and Reform Strategies,” Political Liberalization and Democratization in the Arab World, Vols. 1 and 2.
- Cole, Iuan (2009) Engaging the Muslim world, New York: Palgrare MacMillan. -Cordesman, Anthony (2015), “American, Saudi Arabia and the Strategic Importance of Yemen”, Washington DC: Center for Strategic and International Studies.
- Cordesman, Anthony H (2009), “The Iraq War: Progress in the Fighting and Security”, CSIS, February 18.
- Cordesman, Anthony H. , Barak Barfi, Bassam Haddad, Karim Mezran (2011) The Arab Uprisings and U. S. Policy: what is the American National Interest? Middle East Policy Council, Vol. XVIII, No. 2, Summer.
- ghazi, Yasr and Tim Arango (2014), “Qaeda-Aligned Militants Threaten Key Iraqi Cities”, New York Times, January 2.
- Katzman, Kenneth (2010), “Iran-Iraq Relations”, Congressional Research Service, August 13.
- Katzman, Kenneth (2013), “Iraq: Politics, Governance, and Human Rights”, Congressional Research Service.
- Lee, Robert D(2010). Religion and Politics in the Middle East. Westriew Press.
- Lewis, Jessica (2013), “Further Indications of al-Qaeda’s Advance in Iraq”, Washington: Institute for the Study of War, November 15.
- Mitchell, Prothero (2013), “Al Qeada groups lead Syrian rebels, seizure of air base in sign they continue to dominate anti-Assad forces”, McClatchy, August 6.
- Pollack, Kenneth (2015), “The Dangers of the Arab Intervention in Yemen”, Washington DC: Brookings Institution.
- Zenko, Micah and Rebecca Friedman )2010), “Preventing Tomorrow’s Wars,” Baltimore Sun, June 21.