اقلیت‌شدن به‌مثابۀ کنشی انقلابی مقدمه‌ای بر ایدۀ «دموکراسی اقلیتی»

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش‌آموختۀ دکتری علوم سیاسی(گرایش اندیشه) دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

چکیده

در روزگار ما شاید بیش از هر مقطع تاریخی دیگری مسئلۀ اقلیت­ها ذهن اندیشمندان و دست­اندرکاران سیاست را درگیر کرده است. اینکه اقلیت­ها چه نقش و جایگاهی در پیشبرد پروژۀ دموکراسی دارند؟ پرسش اصلی این مقاله است. در این مقاله ضمن ارائۀ تعریف جدیدی از مفهوم اقلیت که الهام‌گرفته از فلسفۀ سیاسی دلوز و گوتاری است تلاش می­کنیم تا ابعاد گوناگون «موقعیت ویژۀ» اقلیت­ها در جوامع دموکراتیک امروزی را بررسی کنیم. بر مبنای چشم­اندازی که در برابر ما گشوده خواهد شد، سیاست بدیلی را برای دفاع از حقوق اقلیت­ها پیشنهاد خواهیم کرد که نه تنها جایگزینی کارآمد برای جنبش­ها و جریان­های اجتماعی‌سیاسی ملهم از «سیاست هویتی» باشد؛ بلکه مسیر شالوده‌شکنی از دوگانۀ اکثریت‌اقلیت را هموار کند. در نهایت نشان خواهیم داد که چگونه با کنارگذاشتن انگاره­های پیشین در رابطه با هویت اکثریت و هویت اقلیت تصویر بی‌سابقه‌ای از دموکراسی جلوه­گر می­شود که اصل «اقلیت­شدن» در بَطن جریان انقلابی آن قرار دارد.

کلیدواژه‌ها


الف) فارسی

  1. پیتون، پال (1387)، دلوز و امر سیاسی، ترجمۀ محمود رافع، تهران: گام نو.
  2. جنکینز، ریچارد (1381)، هویت اجتماعی، ترجمۀ تورج یارمحمدی، تهران: شیرازه.
  3. فِی، برایان (1386)، فلسفۀ امروزین علوم اجتماعی (نگرش چندفرهنگی)، چاپ3، ترجمۀ خشایار دیهیمی، تهران: طرح نو.
  4. گافمن، اروینگ (1386)، داغ ننگ، ترجمۀ مسعود کیانپور، تهران: نشر مرکز.
  5. ویتگنشتاین، لودویگ (1380)، پژوهشهای فلسفی، ترجمۀ فریدون فاطمی، تهران: نشر مرکز.
  6. هگل، ج. د. (1354)، خدایگان و بنده، چاپ دوم، ترجمۀ حمید عنایت، تهران: خوارزمی.

 

ب) خارجی

  1. Ansell-Pearson, K. (1993), “Nietzsche, Woman and Political Theory”, In: Paul Patton (ed.), Nietzsche, Feminism & Political Theory (1st ed.). London & New York: Routledge.
  2. Bhabha, H. (1995), “Freedom's Basis in the Indeterminate” In: John Rajchman (ed.), The Identity in Question. London & New York: Routlege.
  3. Cooper, D. (2004), Challenging Diversity: Rethinking Equality and the Value of Difference. Cambridge: Cambridge University Press.
  4. Deleuze, G., & Guattari, F. (2005), A Thousand Plateaus: Capitalism & Schizophrenia, Translated by Brian Massumi, London & Minneapolis: University of Minnesota Press.
  5. Diprose, R. (1993), “Nietzsche and the Pathos of Distance” In: Paul Patton (ed.), Nietzsche, Feminism & Political Theory. London & New York: Routledge.
  6. Jahanbegloo, R., Bradatan, C., & Craiutu, A. (2012), “On Margins, Marginals, and Marginalities: A Conversation with Ramin Jahangegloo”. The European Legacy, Vol. 17, No 6, pp. 731-743.
  7. May, T. (2006), Gilles Deleuze: An Introduction. New York and Cambridge: Cambridge University Press.
  8. MCLemore, S. D. (1970), “Simmel's 'Stranger': A Critique of the Concept”, The Pacific Sociological Review, Vol 13, No 2, pp. 86-94.
  9. Menjivar, C., & Rumbaut, R. G. (2008), “Rights of Migrants and Minorities” In: Judith Blau, & et.al (eds.), The leading Rogue state: The United States and Human Rights. Boulder, Colorado: Paradigm Publishers.
  10. Nelson, E. S. (2013), “The Question of Resentment in Nietzsche and Confucian Ethics”, Taiwan Journal of East Asian Studies, Vol. 10, No 19, pp. 17-51.
  11. Park, R. E. (1928), “Human Migration and Marginal Man”, The American Journal of Sociology, Vol. 33, No 6, pp. 881-893.
  12. Schutz, A. (1944), “The stranger: An Essay in Social Psychology”, American Journal of Sociology,Vol.49, No 6, pp. 499-507.
  13. Schutz, A. (1967), The Phenomenology of the Social World, Translated by George Walsh, & Fredrick Lehnert, Illinois: Northwestern University Press.
  14. Simmel, G. (2009). “Excursus on the Stranger”. In: Georg Simmel (ed.), Sociology: Inquiries into the Construction of Social Forms, (A. J. Blasi, A. K. Jacobs, & M. Kanjirathinkal, Trans., Vol. 1, pp. 601-620). Leiden. Boston: BrGill.
  15. Smith, A. M. (1998), Laclau and Mouffe: The Radical Democratic Imaginary, London & New York: Routledge.
  16. Tapper, M. (1993), “Some Reflections on Feminist Practices” In: Paul Patton (ed.), Nietzsche, Feminism & Political Theory. London & New York: Routledge.
  17. Touraine, A. (2000), Can We Live Together? Translated by David Macey, London & New York: Polity Press.
  18. Madhu, p. (2012). “On Minority Politics”. Amity Institute of Social Sciences. Available at: http://ssrn.com/abstract=2075577 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.2075577[Z.A2]   (Accessed on: June 4, 2012)
  19. Patton, P. (2005). “Deleuze & Democracy”, Contemporary Political Theory, pp. 400-413. doi:10.1057/palgrave.cpt.9300236 (Accessed on: November 1, 2005)

ج) اینترنتی