جهانی شدن، مهاجرت‌های بین‌المللی و زبان‌ها

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانش‌آموختۀ دکتری گروه روابط بین‌الملل دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

چکیده

هدف این مقاله پاسخ به این پرسش است که جهانی شدن چگونه از طریق مهاجرت‌های بین‌المللی بر زبان‌ها تأثیر می‌گذارد. جهانی شدن با سرعت بخشیدن، گسترش دادن و تنوع بخشیدن به این‌گونه مهاجرت‌ها، موجب جدا شدن فرد از جامعۀ زبانی خود و پیوستن به دنیای زبانی جدیدی می‌شود. در این مقاله زبان و مهاجرت و تأثیر متقابل آنها از دو نظر بررسی می‌شود؛ نخست از زاویۀ سیاستگذاری‌های مهاجرتی کشورهای میزبان که طبق قوانین خود، مقررات سخت‌گیرانه‌ای را در حوزۀ زبان برای تازه‌واردان اعمال می‌کنند و دوم از زاویۀ فرهنگ‌پذیری و ادغام در جامعۀ میزبان توسط مهاجران. نمونه‌های مطرح‌شده در ذیل هر کدام نحوۀ تأثیرگذاری مهاجرت بین‌المللی بر زبان مهاجران را نشان می‌دهد و بدین طریق مشخص می‌شود که مهاجرت بین‌المللی چگونه در مقیاس وسیع می‌تواند عامل همگونی زبانی باشد.

کلیدواژه‌ها


الف) فارسی
1. انصاری، عبدالمعبود (1369). ایرانیان مهاجر در ایالات متحده، پژوهشی در حاشیه‌نشینی، ترجمۀ ابوالقاسم سری، تهران: آگه.
2. باستانی، محمد (1382). آشنایان غریب: نمونه‌ای از تجربۀ زندگی نسل دوم ایرانیان مهاجر در اروپا، تهران: نگاه معاصر.
3. ساسن، ساسکیا (1389). جامعه‌شناسی جهانی شدن، ترجمۀ مسعود کرباسیان، تهران: چشمه.
4. سجادپور، سید محمدکاظم (1384). «چارچوب مفهومی و عملیاتی در مدیریت مهاجرت بین‌المللی، مطالعۀ موردی ایران»، تحقیقات جغرافیایی، ش 78، ص 30-9.
5. رابرتسون، رونالد (1382). جهانی شدن- تئوری‌های اجتماعی و فرهنگ جهانی، ترجمۀ کمال پولادی، چ دوم، تهران: نشر ثالث، با همکاری مرکز بین‌المللی گفت‌وگوی تمدن‌ها.
6. شورت، جان؛ و کیم، یونگ (1384). جهانی شدن و شهر، ترجمۀ احمد پوراحمد، شایان رستمی، تهران: سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی.
7. شولت، جن آرت (1383). «جهانی شدن سیاست» در جان بیلیس و استیو اسمیت جهانی شدن سیاست: روابط بین‌الملل در عصر جدید، ترجمۀ ابوالقاسم راه چمنی و دیگران، تهران: مؤسسۀ فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر تهران، ج 1.
8. کاستلز، استفان؛ و دیویدسون، آلیستر (1382). مهاجرت و شهروندی، ترجمۀ فرامرز تقی لو، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.
9. گیدنز، آنتونی (1380). پیامدهایمدرنیت، ترجمۀ محسن ثلاثی، چ دوم، تهران: مرکز.
10. مارتین، فیلیپ؛ و ویگرن، جوناس (1386). مهاجرت بین‌المللی: رویارویی با چالش‌ها. ترجمۀ ابوالقاسم ناظمی و محمدعلی خراسکانی، تهران: شرکت چاپ و نشر بازرگانی وابسته به مؤسسۀ مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی.
11. محمدی، بیوک (1380). زندگی ایرانیان در کانادا: پژوهشی در زندگی واقعی ایرانیان مقیم ونکور کانادا، تهران: واژه‌.
12. منگالام، ج.چ.؛ و شوارزوللر، هری (1368). «بررسی رهنمودهای نظری برای بنیانگذاری جامعه‌شناسی مهاجرت»، ترجمۀ سعید کیاجوری در عبدالعلی لهسائی‌زاده، نظریات مهاجرت، شیراز: انتشارات نوید.
13. واترز، مالکوم (1379). جهانی شدن، ترجمۀ اسماعیل مردانی گیوی و سیاوش مریدی، تهران: سازمان مدیریت صنعتی.
14. وحیدی، پریدخت (1364). مهاجرت بین‌المللی و پیامدهای آن، تهران: وزارت برنامه و بودجه، مرکز مدارک اقتصادی- اجتماعی و انتشارات.
ب) خارجی
1. Block, D. (2006). Multilingual Identities in a Global City: London Stories, UK & US: Palgrave Macmillan.
2. Castles, S., Miller, M. J. (1996). The Age of Migration: International Population Movement in the Modern World, London: Macmillan.
3. Codó, E. (2008). Immigration and Bureaucratic Control: Language Practices in Public Administration, Berlin & New York: Mouton de Gruyter.
4. DESA. (2017). International Migration Report 2017. New York: UN.
5. Gognas, N. (2009). “Language Shift in Second Generation Albanian Immigrants in Greece”, Journal of Multilingual and Multicultural Development. 30 (2),pp: 95-110.
6. Hargreaves, M. (2010). “Citizenship Testing in the Anglophone Countries: The UK, Canada and The USA”. In C. Slade, M. Möllering (Eds.) From Migrant to Citizen: Testing Language, Testing Culture(pp. 101-124). UK: Palgrave Macmillan.
7. Held, D. and McGrew A. (2007). Globalization /Anti-Globalization, Beyond the Great Divide, 2nd edition Cambridge: Polity press.
8. IOM. (2013). World Migration Report, Geneva: IOM.
9. Möllering, M. (2010). “The Changing Scope of German Citizenship: From ‘Guest Worker’ to Citizen?”. In C. Slade and M. Möllering (Eds.) From Migrant to Citizen: Testing Language, Testing Culture (pp.145-163), UK: Palgrave Macmillan.
10. Montoya, M. C. (2009). “Maintenance of Spanish as a Heritage Language in a Global World”. In H.H. Leung, and Others, Imagining Globalization: Language, Identities, and Boundaries, (pp.63-84), Basingstoke: Palgrave Macmillan.
11. Nettle, D., Romaine, S. (2000). Vanishing Voices: The Extinction of the World's Languages, Oxford: Oxford University Press.
12. Phinney, J. (2003). “Ethnic Identity and Acculturation”. In K.M. Chun, K. B. Organista, G. Marín, (Eds.) Acculturation, Advances in Theory, Measurement and Applied Research(pp.63-82), Washington, DC: American Psychological Association.
13. Raisinger, S. (2013). “Language Shift and Vitality Perceptions amongst London’s Second – generation Bangladeshis”. Journal of Multilingual and Multicultural Development.34(1), pp:46-60.
14. Sam, D. (2006). “Acculturation: Conceptual Background and Core Components”. In D. Sam, J.W. Berry (Eds.) The Cambridge Handbook of Acculturation Psychology(pp.11-26),Cambridge, New York: Cambridge University Press.
15. Skeldon, R. (2013). Global Migration: Demographic Aspects and its Relevance for Development, New York: UN.
16.Stevenson, P. (2006). “National Languages in Transnational Contexts: Language, Migration and Citizenship in Europe”. in C. Mar-Molinero, P. Stevenson (Eds.), Language, Ideologies, Policies and Practices(pp.147-161), London: Palgrave.
17. Slade, C. (2010). “Shifting Landscapes of Citizenship”. In C. Slade and M. Möllering (Eds.) From Migrant to Citizen: Testing Language, Testing Culture(pp.3-23), UK: Palgrave Macmillan.
18. Slade, C., Möllering, M. (Eds.). (2010).From Migrant to Citizen: Testing Language, Testing Culture,UK: Palgrave Macmillan.
19. Shohamy, E. (1996). “The Use of Language Tests for Power and Control”. In Educational Linguistics, Cross Cultural Communication, and Global Interdependence Georgetown University Round Table on Languages and Linguistics 1994, (pp.57-72). Washington DC: Georgetown University Press.
20. UNESCO. (2009). UNESCO World Report: Investing in Cultural Diversity and Intercultural Dialogue, Paris: UNESCO.
21. Zhang, D. (2008). BetweenTwo Generations: Language Maintenance and Acculturation Among Chinese Immigrant Families, USA: LFB Scholarly Publishing LLC.
22. Zlotnik, H. (1999). “Trends of International Migration Since 1965: What Existing Data Reveal”. International Migration, 37(1), pp: 21-61.