تبیین زمینۀ شناختی رفتار رأی‌دهی در دهمین دورۀ انتخابات مجلس شورای اسلامی (1394)؛ بررسی موردی استان ایلام

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه آزاد واحد تهران مرکز

2 دانشجوی دکتری دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز

چکیده

هدف این مقاله بررسی مردم‌نگارانۀ کیفیت مشارکت سیاسی - شیوه‌ها و الگوهای رأی‌دهی در انتخابات- در استان ایلام است. چارچوب مفهومی مورد مطالعه مبتنی بر رویکردهای کنشی در جوامع ارگانیک و مکانیک دورکیم، گزل شافت وگمین شافت فردیناندو تونیس، متغیرهای الگویی پارسونز، قضایای جورج هومنز و برخی دیگر از این دسته از نظریه‌پردازان است. میدان مورد مطالعه، حوزۀ انتخاباتی شمالی در استان ایلام شامل شش شهرستان است. به همین منظور با 35 نفر از کسانی که تجربۀ زیسته در انتخابات داشتند (مطلعان کلیدی) مصاحبه شد. روش اجرای تحقیق مردم‌نگاری میدانی است و داده‌ها، از طریق فنون مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و مشاهدات میدانی گردآوری شده است. یافته‌های تحقیق نشان میدهد با عنایت به در حال گذار بودن استان ایلام، کیفیت انتخابات با چالش‌های جدی از جمله قبیله‌گرایی و خرید و فروش آرا مواجه است. در نهایت مقوله‌های تنازع قبیله‌ای، بازتولید مناسبات ایلی، ته‌نشست‌های ایلی، اقتصاد انتخابات، فروشنده‌ها، قضیۀ موفقیت و عقلانیت انتخاباتی، از این پژوهش استخراج شد.

کلیدواژه‌ها


  1. آزاد ارمکی، تقی (1381). نظریههای جامعهشناسی، چ دوم، تهران: سروش.
  2. اینگلهارت، رونالد (1382). تحول فرهنگی در جامعۀ پیشرفتۀ صنعتی، ترجمۀ مریم وتر، تهران: کویر.
  3. بشیریه، حسین (1381). موانع توسعۀ سیاسی در ایران، چ سوم، تهران: گام نو.
  4. ---------- (1372). انقلاب و بسیج سیاسی، تهران: دانشگاه تهران.
  5. پناهی، محمدحسین (1386).جامعه‌شناسی مشارکت سیاسی زنان، تهران: دانشگاه علامه طباطبائی.
  6. پناهی، محمدحسین؛ و شایگان، فریبا (1386). «اثر میزان دینداری بر اعتماد سیاسی»، فصلنامۀ علوم اجتماعی دانشکدۀ علوم اجتماعی علامه طباطبائی، ش 37.
  7. توسلی، غلامعباس (1376). نظریههای جامعهشناسی، چ ششم، تهران: سمت.
  8. تنهایی، حسین ابوالحسن (1383). درآمدی بر مکاتب و نظریات جامعه‌شناسی، مشهد: مرندیز.
  9. چاندوک، نیرا (1377). جامعۀ مدنی و دولت، ترجمۀ فریدون فاطمی‌و وحید بزرگی، تهران: نشر مرکز.
  10. دوورژه، موریس (1369). جامعه‌شناسی سیاسی، ترجمۀ ابولفضل قاضی، چ سوم، تهران: دانشگاه تهران.
  11. راش، مایکل (1377). جامعه و سیاست، ترجمه: منوچهر صبوری، تهران: سمت.
  12. ریتزر، جورج (1379). نظریۀ جامعهشناسی در دوران معاصر، محسن ثلاثی، چ چهارم، تهران: علمی.
  13. سایت آفتاب نیوز/aftabnews.ir
  14. سیدامامی، کاووس (1386). «مشارکت سیاسی دنشجویان: ارزیابی برخی از پیش‌بینی‌کننده‌های مشارکت سیاسی»، پژوهشنامۀ علوم سیاسی، ش 1، سال دوم، ص 77-60.
  15. عالم، عبدالرحمن (1374). «فهم فرهنگ سیاسی»، مجلۀ سیاست خارجی، سال نهم، ش 3 و 4.
  16. عباسیان، علی‌اکبر (1378). فرهنگ سیاسی در امثال و حکم فارسی، تهران: اختران.
  17. علی‌احمدی، علیرضا؛ و نهایی، وحید سعید (1386). توصیفی جامع از روش‌های تحقیق، تهران: تولید دانش.
  18. لازار، ژودیت (1380). افکار عمومی، ترجمۀ مرتضی کتبی، تهران: نشر نی.
  19. کوزر، لوئیس (1382). زندگی و اندیشۀ بزرگان جامعه‌شناسی، ترجمۀ محسن ثلاثی، تهران: علمی.
  20. میلبراث، لستر؛ و گوئل، لیل (1386).مشارکت سیاسی، ترجمۀ سید رحیم ابوالحسنی، تهران: میزان.
  21. منادی، مرتضی؛ روش کیفی و نظریه‌سازی؛ سخنرانی چهارشنبه 16 دی‌ماه 1388 مرکز تحقیقات استراتژیک مصلحت نظام.
  22. هاشمی، سید ضیاء (1388). «بررسی عوامل اجتماعی و روانی مؤثر بر مشارکت سیاسی مردم شهر تهران»، پژوهشنامۀ سیاسی، ش اول، سال پنجم، ص 226-199.