چندجانبه‌گرایی نامتوازن در سیاستگذاری تحریم اقتصادی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استاد گروه علوم سیاسی دانشکدة حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

چکیده

چندجانبه‌گرایی نامتوازن به‌مثابة بخشی از سیاست راهبردی جهان غرب برای محدودسازی قابلیت‌های اقتصادی و بین‌المللی ایران در سیاستگذاری تحریم اقتصادی ایران، معطوف به سازوکارهای اجرایی و نهادهای قانونگذار آمریکا و اتحادیة اروپاست. اگرچه آمریکا و اتحادیة اروپا دارای اهداف راهبردی به‌نسبت یکسانی در برخورد با جمهوری اسلامی ایران‌اند، ماهیت الگوی تحریم اقتصادی ایران، نامتوازن دارد. چنین رویکردی به مفهوم تفاوت شدت، فرایند و نشانه‌های تحریم ایران در سیاست اقتصادی آمریکا و اتحادیة اروپاست؛ از «تحریم‌های فلج‌کننده» گرفته تا محدودیت دریافت منابع مالی مبادله‌های اقتصادی. روندهای کاهش و تخفیف تحریم اقتصادی ایران از 24 نوامبر 2013 آغاز شده، مشروط به انجام دادن اقدام‌هایی است که قابلیت راهبردی، فنی و صنعتی ایران در حوزة هسته‌ای را کنترل می‌کند. اگرچه در این دوران، برخی از تحریم‌ها کاهش پیدا کرده، روند محدودسازی قابلیت‌های ایران در فضای چندجانبه‌گرایی نامتوازن قدرت‌های بزرگ ادامه یافته است. روند اعمال محدودیت و کاهش مرحله‌ای برخی از تحریم‌ها نشان می‌دهد که آمریکا، اتحادیة اروپا و روسیه از راهبرد چندجانبه‌گرایی نامتوازن در برخورد با ایران بهره گرفته‌اند.

کلیدواژه‌ها


الف) فارسی

  1. حسین‌زاده، اسماعیل (1389). اقتصاد سیاسی نظامی‌گری آمریکا. ترجمة پرویز امیدوار. تهران: نشر نی.
  2. عبدالله‌خانی، علی و کاردانف عباس (1390). رویکردها و طرح‌های آمریکایی دربارة ایران. تهران: مؤسسة مطالعات و تحقیقات ابرار معاصر تهران.
  3. 3.        کیگان، رابرت (1382). بهشت و قدرت؛ آمریکا و اروپا در نظم نوین جهانی. ترجمة محمود عبدالله‌زاده. تهران: دفتر نشر فرهنگی.
  4. گری، کلاید هافبوئر و همکاران (1392). بازخوانی تحریم‌های اقتصادی. ترجمة نادر جعفری. تهران: انتشارات کشتیرانی.
  5. گیتس، رابرت (1387). «راهبرد متوازن». ترجمة بهناز اسدی‌کیا. راهبرد دفاعی. س6. ش23.
  6. مصلی‌نژاد، عباس (1391). سیاستگذاری اقتصادی؛ مدل، روش و فرایند. چ2. تهران: رخداد نو.
  7. میلز، سی. رایت (1383). نخبگان قدرت. ترجمة حسین زنگنه. تهران: انتشارات غرب‌شناسی.
  8. نای، جوزف (1387). قدرت نرم. ترجمة سیدمحسن روحانی و مهدی ذوالفقاری. تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
  9. ــــــــــ (1390). آیندة قدرت. ترجمة رضامراد صحرایی، سیدطاهر شریعت‌پناهی و سیدحسین ارجانی. تهران: انتشارات حروفیه.

 

ب) خارجی

  1. Abrams, Elliot (2012). "Processing Delay". Foreign Policy. June 8.
  2. Albright, David (2012).Iran Talks: What Should Be On the Table?Washington: Council on Foreign Relations. March.
  3. Baldwin, David (1989). Paradoxes of Power. New York: Basil Black well.
  4. Bennis, Phyllis (2008). Iran in the Crosshairs: How to Prevent Washington Next War. Washington Institute for Policy Studies.
  5. Berman, IIan (2012). "The Kremlin's Iran Problem". Washington: American Foreign Policy. June 18.
  6. Biden, Joseph (2011). "Engage Directed Toward Iran". Washington: Council for Foreign Relations. June.
  7. Brown, Carl (2000). Religion and State: The Muslim Approach to Politics. New York: Simon and Shuster.
  8. Clapper, James (2012). "Greatest Threats: Iran Threat: Attack to United States?". abc news. January 31.
  9. Clawson, Patrick (2012). "Sanctions Are Only a Stop-Gap". Foreign Affairs. May 9.
  10. Cohen, David (2012). "Iran Sanctions Biting". Washington DC: Huffington post. April 6.
  11. Freedman, L (2001). "A Third world war?". Survival. 43 (4).
  12. Gates, Robert M. (2009). "A Balanced Strategy: Reprogramming the pentagon for a New Age". Foreign affairs. January-February.
  13. Gonzalez, Nathan (2011). "Engaging Iran; The Rise of a Middle East Powerhouse and America's Strategic Choice. Praeger Security International.
  14. Haass, Richard and Martin Indyke (2008). A Time for a Diplomatic Renewal: Toward a New U.S Strategy in the Middle East. Washington DC: Brookings Institution Press.
  15. Kagan, Frederick W. (2008). Iranian Influence. Washington DC: American Enterprise Institute.
  16. 25.     Kroenig, Matthew (2012). "It's Time for Obama To Set Clear Lines for Military Action". Council Foreign Relations. May 18.
  17. Maloney, Suzanne (2012). "How to Contain a Nuclear Iran". www.brookings.edu/opinions/2012/0305_nuclear_Iran_maloney.aspx?. March 12.
  18. Paul, Ron (2008). National Endowment for Democracy: Paying to Make Enemies of America. Washington.
  19. Rose, Giden (2012). "The Clash of Ideas: The Ideological Battles That Made the Modern World and will Shape the Future". Foreign Affairs. Jan-Feb.
  20. Rubin, Michael (2012). "How Iran Sees America and What America Does not Want to See?". Fan News. Feb 17.
  21. Walt, Stephen (2012). "Are we serious about talking with Tehran?". Foreign policy.com. April 9.
  22. Zakaria, Fareed (2012). "The Shape of a deal with Iran". The Washington Post. April 11.