هنجارگرایی در نظریۀ سیاسی (با تأکید بر متون دینی)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علوم سیاسی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه

چکیده

یک رویکرد عمد در تبیین مفهوم نظریۀ سیاسی توجه انحصاری به ویژگی توصیفی بودن آن است. این رویکرد در دهه‌های میانی قرن بیستم رویکرد غالب محسوب میشد. اما پس از فروپاشی برنامۀ سراسری پوزیتیویسم فضای نظریه‌پردازی سیاسی به‌طور چشمگیری متحول شد و توجه به تجویز و معطوف دانستن نظریه‌پردازی سیاسی به ارزش‌ها و آرمان‌های زندگی سیاسی تا حد زیادی مورد توجه قرار گرفت. اساس رویکرد پژوهش حاضر به نظریۀ سیاسی توجه بنیادین به این نکته است که همۀ نظریه‌های سیاسی رهنمون‌کننده به‌سوی عمل سیاسی‌اند و در مقصودشان ایجاد تحول در واقعیات اجتماعی است. نظریۀ سیاسی بررسی و تعمیقی است معطوف به بایدها و نبایدهای عرصۀ سیاست. این موضوع نشان‌دهندۀ مسائلی است که در نظریۀ سیاسی به آن پرداخته می‌شود. این مسائل اغلب جنبۀ هنجاری دارند و بیان‌کنندۀ ضوابط صحیحی‌اند که باید بر امور سیاسی حاکم باشند. علاوه‌بر این نظریۀ سیاسی تلاش می‌کند عناصر تشکیل‌دهندۀ جامعۀ سعادتمند را درک کنند. تلقی ارائه‌شده در پژوهش حاضر از نظریۀ سیاسی، با محور قرار دادن هنجارها در نظریه‌پردازی، تلاش می‌کند راهی برای نظریه‌پردازی سیاسی براساس متون دینی فراهم کند.

کلیدواژه‌ها


الف) عربی و فارسی

 

1. قرآن کریم

2. نهج‌البلاغه

3. اسپریگنز، توماس (1370). فهم نظریه‌های سیاسی، ترجمۀ فرهنگ رجائی، تهران: آگاه.

4. اسولیون، نوئل (1388). نظریۀ سیاسی در گذار (بررسی انتقادی)، ترجمۀ حسن آب نیکی، تهران: کویر.

5. جکسون، روی و دیگران (1391). فلسفۀ سیاسی، ترجمۀ محمد احسان مصحفی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

6. رووت، مایکل (1389). فلسفۀ علوم اجتماعی، ترجمۀ محمد شجاعیان، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات فرهنگی و اجتماعی.

7. لوین، اندرو (1380). طرح و نقد لیبرال دموکراسی، ترجمه و تحشیۀ انتقادی: سعید زیباکلام، تهران: سمت.

8. هیوود، اندرو (1387). مفاهیم کلیدی در علم سیاست، ترجمۀ حسین سعید کلاهی و عباس کاردان، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

9. ولف، جاناتان (1391). درآمدی بر فلسفۀ سیاسی، ترجمۀ حمید پژوهش، تهران:کتاب آمه.

10. ویچ، آدریان لنت (1387). تحولات جدید در علوم سیاسی، ترجمۀ سید احمد موثقی، تهران: میزان.

11. وینسنت، اندرو (1371). نظریه‌های دولت، ترجمۀ حسین بشیریه، تهران: نشر نی.

12. مارش، دیوید و استوکر، جری (1387). روش و نظریه در علوم سیاسی، ترجمۀ امیرمحمد حاجی یوسفی، تهران: پژوهشکدۀ مطالعات راهبردی.

ب) خارجی

13. Christiane, Thomas and Christ man,Jose.(2009). Contemporary Debates in political philosophy. Wiley – Blackwell.

14. Horton, John.(1992). Politics obligation. Atlantic Highlands: Humanities Internitiond. Inc

15.Forbes, Ian and Smith, Stive.(1983). Politics and Human nature.  New York :St.martins press.

16. Mackenzie, Iain.(2009). Politics: key concepts in philosophy. London: Continuum

17. Plant,Raymond.(1991). Modern political Thought. Oxford: Basil  Blakwell

 18. Raphael,D.D.(1991). Problems of political philosophy .London: Macmillan. Second Edition.

19. Swift, Adam.(2001). Political Philosophy. Cambridge: Polity press.

20. Strauss, Leo.(1988). What is political  philosophy? And  other  Studies. Chicago: The   university of Chicago press.

21. Schumacher, Paul.(2010). The political Theory; A Reader. Wiley: Blacwell.2010.

22. Zwolinski,Matt.(2009). Arguing about Political Philosophy .New York: Routledge.