تعامل یا تقابل چین با آمریکا در خلیج فارس؟

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد گروه مطالعات منطقه‌ای دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

2 دانش‌آموختۀ کارشناسی‌ارشد رشتۀ مطالعات منطقه‌ای دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

چکیده

 این مقاله بر آن است تا نوع روابط چین با آمریکا و روابط این دو در خلیج‌فارس را بررسی کند. سیاست خارجی چین از زمان دنگ شیائوپینگ با دیدی واقع‌بینانه به‌دنبال بهبود و توسعۀ روابط خود با آمریکا قرار گرفت. در این زمینه در منطقۀ خلیج‌فارس تعامل این دو کشور به طرف همکاری و دوری از درگیری سوق پیدا می‌کند و چین در جریان بحران‌هایی که در دهه‌های اخیر در این منطقه صورت گرفته، یک رویۀ عمل‌گرایانه و واقع‌گرایانه اتخاذ کرده و با دوری از هر سیاست و مشی رادیکال و عجولانه در جهت منافع ملی خود گام برداشته و بدین وسیله سعی کرده است با فاصله گرفتن از سیاست‌های ایدئولوژی‌گرایانه، در جهت اعتمادسازی و چالش‌زدایی با آمریکا گام بردارد و از تقابل بپرهیزد و در جهت تأمین بیشتر منافع خود با سایر قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای همکاری کند. البته تعامل چین با آمریکا با حفظ منزلت و حیثیت چین در مقابل یکجانبه‌گرایی و قدرت‌طلبی آمریکا صورت گرفته است که ویژگی خاص سیاست خارجی چین در گذر از بحران‌های فی‌مابین روابط خود با آمریکا در منطقۀ خلیج‌فارس بوده است.

کلیدواژه‌ها


الف) فارسی
1. ابراهیمی، شهروز (1384). «امنیت منطقۀ خلیج‌فارس: نقش و تعامل قدرت‌های بزرگ با آمریکا پس از 11 سپتامبر»، فصلنامۀ مطالعات دفاعی و امنیتی، سال دهم، ش 42، ص 189.
2. ابراهیمی، نبی ا..، «همراهی با قدرت قرن جدید»،
 <http://bashgah.net/pages-10941.html>(10 Nov 2007).
3. امیدوارنیا، محمدجواد (1383). «چین و بحران عراق»، همشهری دیپلماتیک، ش هفدهم، ص10.
4. حاج یوسفی، امیرمحمد (1381). «نظریۀ والتز و سیاست خارجی ایران: مطالعۀ مقایسه‌ای دوران جنگ سرد و پسا جنگ سرد»، فصلنامۀ سیاست خارجی، سال پانزدهم، ش 4، ص 1005.
5. دارابی، محمد (1382). «چین و بحران حمله به عراق»، دیدگاه‌ها و تحلیل‌ها، سال هفدهم، ص 45.
6. سابقی، علی‌محمد (1384).  گسترش گفتگوی استراتژیک»،ایران 3341 دیپلماتیک.
7. قوام، عبدالعلی (1383). اصول سیاست خارجی و سیاست بین‌الملل، تهران: سمت.
8. ---------- (1384). روابط بین‌الملل نظریه‌ها و رویکردها، تهران: سمت.
9. متقی، ابراهیم (1384). «ناسیونالیسم چینی و تدارکات متقابل چین و آمریکا»، همشهری دیپلماتیک، ش 60.
10. محمدی غفاری، محمد، «بررسی مناسبات 26 سالۀ اخیر ایران و چین»، روزنامۀ ایران 1و5/5/84.
11. مشیرزاده، حمیرا (1384). تحول در نظریه‌های روابط بین‌الملل، تهران: سمت.
12. یوان پنگ، «روابط آمریکا و چین: دو احتمال یک گزینه»، کتابخانۀ دیجیتالی دید. www.Tisri.org
13. دیاکو، حسینی، «هدف اصلی برجام تأمین امنیت ملی بود /باید نگاه فرایندی به برجام داشته باشیم»، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران. http://www3.irna.ir/fa/News/82153659
ب) انگلیسی
Beech, Hannah (2012).Did America Bond with China’s Heir Apparent,Vice President Xi Jinping?", Read more:http://world.time.com/ 2012/02/17/did-america-bond-with-chinas-heir-apparent-vice-president-xi-jinping/#ixzz2KaXj4S6N.
  1. Emadi Hafizullah , Chinas Foreign Policy Toward the Middle East ,(Pakistan: Royal Book Company, 1997) ,p 60.
  2.  Fengying Chen ," Benfits and Balance Remarkable Economic Complementarity Beetwin China and The United States Decides the Witality of Bilateral Relation," Beijing Review , No. 1, (1 Jan 2004):22.
  3. Griffths Martin, Fifty thinkers in International Relation, (London
 and New York : Routledge 1997) , p13.
18. International Monetary Fund (2012). World Economic Outlook Update,p. 2, Readmore: http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012 /update/01/pdf/ 0112.pdf
19. Jin Liangxiang , "Understanding Bijings Policy on the Iranian Nuclear Issue , "FES Briefing Poper17, December 2006, <http://library.fes.de/pdf-files/iez/global/50406.pdf>(6 Nov 2007).
- Mao Yufeng, "Bijing Two-Pronged Iraq Policy , Jamestown Foundation ,"China Brief , Vol .5 ,6 Issue .12 May 2004, <http://www.uofaweb.ualberta.ca/chinainstitue/nav03.cfm?nav03=44302&nav02=43875&nav01=4392 > (12 Oct 2007).
20. Rosemary Foot , the Practice of Power, (New York: Oxford University, Press 1994),p 245.
-Rubin Barry ," China Middle East Strategy ," MERIA: The Middle East Review of International8 Affairs Jurnal , Vol . 3 , No .1 ,( march 1999).
21. Rynhold Jonathan," Chinad Cautious New Pragmatism in the Middle East ," Survival, Vol .38 , No . 3 , (Autumn 1996 ): ,p103-104.
 22. Shambugh Daived, "Sino – America Strategic Relation : From Partners to Competitors," Survival , Vol . 45 , No. 1 , (Spring 2000):99.
23. Shin Ji Hyec and Tkacik John J," China and the Middle East: a New Patron of Reginonal Instability ," 26 Sep 2007,<http://www.heritage.org Research/Asiaandthepacific/by1974.cfm>(24 Oct 2007).
24. Soto Augusto," China and the Iran Crisis ," Real Instituto Elcano , Area : aAsia-Pacific/Security&defence-ARI49/2006,1june2006 ,p 2. http://www.realinstitutoelcano.org/analisis/988-asp>(24 Oct2007).
25."Structural Realism / Neo-realism،"<http://kiosk.Polisci.umn.edu/courses/ spring 2001/3835/38352_7-01.Pdf> (25 Oct 2006).
26. Waltz Kenneth N,Theory of International politics,(New York: Random House,1979),80
27. Williams Chen,"Remarks Delivered the Center for Strategic and International Studies ," Washington , DC , (2 Oct 2000).
28. Yuan Jing – Dong," China and the Iranian Nuclear Crisis ,"China Brief , Vol.VI ,Issue . 3, (1 Feb 2006) ,p1-2