جهان چگونه اداره می‌شود؟ (تحلیل ماهیت حقوق اداری جهانی)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه حقوق، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

10.22059/jpq.2020.265958.1007312

چکیده

جهانی شدن، روند روزمرۀ تَراملی شدنِ امور است؛ در سطح ملی، اداره، تحت نظارت قوۀ قضاییه، مصوبات پارلمان را اجرا می‌کند و به این ترتیب امور عمومی انجام می‌گیرد، ولی در سطح تراملی، قدرت مرکزی و قوای سه‌گانه عینیت ندارند. در این وضعیت امور جهانی چگونه شناسایی می‌شوند؟ اجرای قواعد توسط چه نهادهایی صورت می‌گیرد؟ نظارت بر اجرای قاعده چگونه است؟ پاسخ‌ها را باید در دو مقولۀ حکمرانی جهانی و حقوق اداری جهانی جست‌وجو کرد؛ حکمرانی جهانی با دو بحران رویِ‌هم‌بسته مواجه است؛ بحران مشروعیت و بحران کارامدی. راهکارهای مختلفی برای برون‌رفت از این دو بحران ارائه می‌شود که در نهایت به تشکیل تدریجی نظام جدید حقوقی به‌عنوان حقوق اداری جهانی، با ماهیتی متفاوت از حقوق اداری ملی، منجر می‌شود. راه‌حل تعدیل بحران مشروعیت و کارامدی، اعمال گستردۀ اصول حکمرانی خوب در نظام ادارۀ جهانی است.

کلیدواژه‌ها


الف) فارسی
1. جونز، اندرو (1391). نظریه‌پردازان بزرگ جهانی شدن، ترجمة مسعود کرباسیان و هامایاک آودیس‌یانس، تهران: چشمه.
2. رحمتی‌فر، سمانه؛ شهابی مهدی؛ گرجی، علی‌اکبر (1395). «اساسی شدن حقوق به‌مثابۀ بدیل مشروطه‌گرایی در دوران جهانی شدن»، مجلۀ مطالعات حقوقی، ش 22، ص 77-57.
3. رحمتی‌فر، سمانه (1390). «اعمال به زمامداری در رسیدگی‌های قضایی (بررسی تطبیقی قوانین ناظر بر دادرسی در ایران و موازین بین‌المللی)»، نشریۀ حقوق خصوصی، دورۀ 8، ش 1، ص 179-159.
4. ---------- (1394). «ظرفیت‌سنجی فرایند ایجاد قاعدة حقوقی به‌عنوان مبنای قواعد متکثرِ حقوقی در دوران جهانی شدن (آیا مبنای قاعدة حقوقی عینی شده است؟)»، فصلنامۀپژوهشِ حقوقعمومی، ش 4 ، ص 211-191.
5. ------------- (1396). «نقش جامعۀ مدنی در ایجاد قاعدة حقوقی در دوران جهانی شدن با تأکید بر سازمان‌های غیردولتی: گذار حقوق از الزام به اقناع»، پژوهش حقوق عمومی، ش 54، ص 430-400.
6. شهابی، مهدی؛ رحمتی‌فر، سمانه (1392). «تحول روند ایجاد قاعدة حقوقی در عصر جهانی شدن حقوق»، مطالعات راهبردی جهانی شدن، ش 13، ص 128-104.
7. گیدنز، آنتونی (1388الف). چشم‌اندازهای جهانی، ترجمۀ محمدرضا جلایی‌پور، چ سوم تهران: طرح نو.
8. --------- (1388ب). پیامدهای مدرنیت، ترجمۀ محسن ثلاثی، چ پنجم، تهران: نشر مرکز.
 
ب) خارجی
9. Barr, Michael & Miller, Geoffrey (2006). “Global Administrative Law: The View from Basel”, European Journal of International Law,vol. 17, No. 1, 15-46.
10. Boies, David, (2006). “JudicialIndependence and the Rule of Law”, Washington University Journal of Law & Policy, Vol. 22, pp.57-70.
11. Cassese, S (2004, 2005). “Administrative Law without the State? The Challenge of Global Regulation”, International Law and Polyfic, Vol. 36, pp.663-694
12. Chesterman, Simon (2005). “From State Failure to State Building: Problems and Prospects of a United Nations Peacebuilding Commission”, Journal of International Law and International Relations, vol. 2, No. 1, pp.155-175.
13. Chimni, B.S., (2004). “InternationalInstitutions Today: An Imperial Global State in the Making”, European Journal of International Law, Vol. 15, pp.1-37.
14. Dana L. Clark, Jonathan Fox, and Kay Treakle (eds), (2003) Demanding Accountability: Civil Society Claims and the World Bank Inspection Panel, Lanham: Rowman and Littlefield.
15. Esty, Daniel C (2006). “Good Governance at the Supranational Scale: Globalizing Administrative Law”, Yale Law Journal, Vol. 115, 1490-1562.
16. Finkelstein, Lawrence.S (1995). “What Is Global Governance?” Global Governance, Vol. 1, No. 3, pp.367-372.
17. Gowder, Paul, (2013). “The Rule of Law and Equality”, Law and Philosophy, Vol. 32, Issue 5, pp.565–618.
18. Grun, N (2008) “The Crisis of Global Governance”, Law and society journal, Vol. 7, 45-59.
19. Hunter, David (2003). “Using the World Bank Inspection Panel to Defend the Interests of Project-Affected People”, Chicago Journal of International Law, Vol 4-1, 201-211.
20. Kingsbury, Benedict and Krisch, Nico and Stewart, Richard B (2005). “The Emergence of Global Administrative Law”, law and contempary problems, Vol. 68-15, pp.15-61.
21. Kishore Mahbubani, (2008) the New Asian Hemisphere: The Irresistible Shift of Global Power to the East, New York: Public Affairs.
22. Krisch, Nico and Kingsbury, Benedict, (2006) “Introduction: Global Governance and Global Administrative Law in the International Legal Order”, The European Journal of International Law, Vol. 17, No.1, pp.1-13.
23. KUO, M (2009). “Between Fragmentation and Unity: The Uneasy Relationship between Global Administrative Law and Global Constitutionalism”, San Diego International Law Journal, Vol. 10, pp.439-468.
24. Kurth, Helmut & Kempe, Iris (Eds.), (2005) Presidential Election and Orange Revolution Implications for Ukraine’s Transition, Kyiv: Zapovit, 1st ed.
25. Mitchell, Andrew, D. And Farnik,John, (2009). “Global Administrative Law: Can It Bring Global Governance to Account?” Federal Law Review, Vol. 37, pp. 237-262.
26. Moellers, Christoph (2004). Transnational Governance without a Public Law?, in: Transnational Governance and Constitutionalism, Christian Joerges, Inger-Johanne Sand, Gunther Teubner (eds), UK. Hart Publishing, 1st ed.
27. Nagan, Winston P (2013). “Global Governance: a New Paradigm for the Rule of Law”, conference Opportunities and Challenges of the 21st Century, Vol. 2, Issue 1.
28. Oyevaar, Martin and Vazquez-Brust, Diego and van Bommel, Harrie, (2016) Globalization and Sustainable evelopment: A Business Perspective, London: Palgrave Macmillan, 1st ed.
29. Pendleton, Michael D (1998). “A New Human Right–the Right to Globalization”, Fordham International Law Journal, Vol. 22, Issue 5, pp. 2051, 2095.
30. Randall D. Germain, (2001) “Global Financial Governance and the Problem of Inclusion”, Global Governance, Vol. 7-4, pp.411-426.
31. Somin, I (2010) “Deliberative Democracy and Political Ignorance”, Critical Review, Vol. 22, Nos. 2-3, pp.253-279.
32. Suherman, Adu Maman, (2011) “Global administrative governance liberalization of of Government Procurement in Third World Countries”, Indonasian Journal of International Law, Vol. 8, No. 4, pp.652-663.
33. UN Intellectual History Project (UNIHP), (2009). “The UN’s Role in Global Governance”,Briefly Note No. 15.
34. UN Secretary-General, (2004). “The rule of law and transitional justice in conflict and post-conflict societies”, published by UN Security Concil, S/2004/616, 1-24.
36. http://www.ilo.org/public/english/edmas/transparency/index.htm (31/1/1397)